Sprawozdanie z Konferencji „Prawo z Energią”

Dagmara Dragan

SPRAWOZDANIE Z KONFERENCJI NAUKOWEJ
„REGULACJE PRAWNE W ZAKRESIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII W POLSCE I W NIEMCZECH”

Poznań, 26 kwietnia 2016 r.
Wydział Prawa i Administracji
Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Dnia 26 kwietnia 2016 r. odbyła się Konferencja poświęcona regulacjom prawnym w zakresie odnawialnych źródeł energii obowiązującym w Polsce i w Niemczech, między innymi nowym regulacjom prawa polskiego w tym zakresie, które wejdą w życie z dniem 1 lipca 2016 r. W Konferencji uczestniczyli przedstawiciele niemieckiego i polskiego środowiska naukowego oraz praktycy związani z branżą odnawialnych źródeł energii.

Do udziału w Konferencji zaproszeni zostali autorzy komentarzy do niemieckiej ustawy o OZE: prof. dr jur. Hans-Jürgen Müggenborg (Kanzlei Müggenborg, Aachen), prof. dr Walter Frenz (Rheinisch-Westfälische Technische Hochschule, Aachen), dr Jan Reshöft (Rechtsanwälte Berghaus, Duin & Kollegen, Aurich) oraz dr Martin Altrock (Wirtschaftskanzlei Becker Büttner Held, Berlin). Przedstawione referaty pozwoliły na porównanie polskiego i niemieckiego systemu prawnego. Dr Jan Reshöft w swoim wystąpieniu omówił regulacje prawne dotyczące wytwarzania prądu z energetyki wiatrowej w Niemczech oraz ich rozwój na przestrzeni lat 1990-2016. Nawiązując do kolejnych nowelizacji niemieckiej ustawy o odnawialnych źródłach energii, dr Reshöft omówił ich główne cele, w tym założenia dotyczące procentowego udziału energii wytwarzanej z farm wiatrowych w ogólnym bilansie energetycznym kraju oraz systemy wsparcia wytwarzania energii z tego źródła. Z kolei prof. Hans-Jürgen Müggenborg poruszył kwestię uzyskania zezwoleń na budowę instalacji wiatrowych w Niemczech, wskazując m.in. na wymagania dotyczące planowania przestrzennego, zachowania odpowiednich odległości przy lokalizacji turbin wiatrowych czy kwestie bezpieczeństwa i higieny pracy. Prof. Walter Frenz przedstawił zagadnienia ochrony gatunków oraz praw właścicieli nieruchomości w kontekście energetyki wiatrowej, natomiast dr Martin Altrock omówił problematykę wspierania wytwarzania energii w instalacjach wiatrowych w Niemczech w świetle przepisów ustawy o odnawialnych źródłach energii z 2016 r. Wszystkie cztery referaty pozwoliły na przedstawienie szczegółowego obrazu uwarunkowań prawnych i pozaprawnych rozwoju energetyki wiatrowej w Niemczech.

W ramach panelu poświęconego energetyce wiatrowej w Polsce, którego moderatorem była prof. dr hab. Bożena Popowska, swoje referaty przedstawili mec. Adam Frąckowiak (Kancelaria WKB Wierciński Kwieciński Baehr) oraz dr hab. Tomasz Długosz (Uniwersytet Jagielloński). Mec. Adam Frąckowiak, odnosząc się do kwestii lokalizacji turbin wiatrowych, nadzoru technicznego, kwestii podatkowych, zgodności z prawem UE oraz opinii Sądu Najwyższego
i stanowisk przedstawicieli branży, omówił skutki, jakie ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych może wywrzeć na energetykę wiatrową w Polsce, natomiast dr hab. Tomasz Długosz wskazał na preferencyjne traktowanie instalacji odnawialnych źródeł energii w zakresie przyłączenia do sieci energetycznych, które może być istotnym systemem wsparcia OZE.

Drugi panel Konferencji, moderowany przez prof. dr hab. Krystiana Ziemskiego, poświęcony był wspieraniu energetyki odnawialnej, a swoje wystąpienia w zakresie tej tematyki wygłosili: dr Zdzisław Muras (Urząd Regulacji Energetyki), dr Piotr Lissoń (UAM w Poznaniu) i dr hab. Jakub Pokrzywniak (kancelaria WKB, UAM w Poznaniu). Przedstawiciel URE, dr Zdzisław Muras, przedstawił w referacie pt. „Zakres i zasady obowiązku zakupu energii z OZE” podstawowe założenia ustawy o OZE oraz propozycje wykładni poszczególnych jej przepisów, dotyczących między innymi warunków i ceny zakupu energii oraz bilansowania handlowego dla poszczególnych jednostek wytwórczych. Z kolei dr Piotr Lissoń, omawiając zasady wsparcia energetyki prosumenckiej w prawie odnawialnych źródeł energii, przedstawił definicję pojęcia „prosument” oraz wskazał na istotne problemy związane z wytwarzaniem prądu przez osoby fizyczne, w tym na możliwości i zasady jego sprzedaży oraz zasady rozliczeń. Drugi panel Konferencji zakończył dr hab. Jakub Pokrzywniak przedstawiając zasady funkcjonowania systemu aukcyjnego w ustawie o OZE, w tym przedmiot i rodzaje organizowanych aukcji, zachęty dla wytwórców w dotychczasowych instalacjach do przejścia do systemu aukcyjnego, a także szczegółowy przebieg i rozstrzygnięcie aukcji.

W ramach trzeciego panelu Konferencji dotyczącego wspierania energetyki odnawialnej oraz prawnych aspektów jej funkcjonowania, którego moderatorem był dr Piotr Lissoń, swoje wystąpienia wygłosili: dr Michał Będkowski – Kozioł (Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie), Grzegorz Tobolczyk (Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska
i Gospodarki Wodnej), dr Paweł Łącki (Kancelaria Sójka, Maciak, Mataczyński Adwokaci) oraz mec. Wojciech Bigaj (Kancelaria Wawrzynowicz i Wspólnicy). Dr Michał Będkowski – Kozioł w swoim wystąpieniu ocenił prawny model regulacji wsparcia odnawialnych źródeł energii w Polsce odnosząc się między innymi do stabilności ram regulacyjnych oraz zdolności Polski do implementacji nowych celów polityki energetyczno-klimatycznej UE w perspektywie do 2020 roku. Grzegorz Tobolczyk przedstawił szczegółowo cele i zasady funkcjonowania programów umożliwiających finansowanie inwestycji w OZE, w tym Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko oraz programów Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Dr Paweł Łącki przedstawił problematykę procesu inwestycyjnego w zakresie instalacji fotowoltaicznych i realizacji inwestycji na terenach objętych oraz nieobjętych planami miejscowymi, a także pozwoleń na budowę w zakresie inwestycji w farmy wiatrowe. Na zakończenie panelu swój referat wygłosił mec. Wojciech Bigaj, który szczegółowo omówił zagadnienie bilansowania handlowego w prawie energetycznym oraz w ustawie o OZE, przedstawiając także stanowisko Prezesa URE dot. bilansowania handlowego dla jednostek 500+ kW.

Udział w Konferencji autorów komentarzy do niemieckiej ustawy o OZE pozwolił na porównanie regulacji oraz aktualnych problemów, z jakimi zmaga się energetyka wiatrowa oraz w ogóle system odnawialnych źródeł energii w obu krajach. Konferencja była także okazją do zaprezentowania nowych przepisów prawa polskiego w zakresie odnawialnych źródeł energii i wymiany dotychczasowych doświadczeń w zakresie ich wdrażania.